Νίκος Κούρκουλος

Γεννήθηκε στην Αθήνα στην περιοχή του Ζωγράφου. Ήταν το δεύτερο από τα τέσσερα παιδιά της οικογένειας του Αλκίνοου Κούρκουλου που ήταν κουρέας με καταγωγή από την Κέρκυρα. To 1954 ως ποδοσφαιριστής στον Παναθηναϊκό πήρε το πρωτάθλημα Αθηνών και από σύμπτωση πήρε την απόφαση να γίνει ηθοποιός, όπως ο ίδιος έλεγε. Σπούδασε στην Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου και στο πλευρό του Μάνου Κατράκη, από την οποία αποφοίτησε το 1958. Την πρώτη θεατρική του εμφάνιση έκανε στο έργο Η κυρία με τις καμέλιες με τον θίασο Λαμπέτη - Χορν.

Το 1967 συμμετείχε στην παράσταση Ποτέ την Κυριακή (Ίλια Ντάρλιγκ) στις ΗΠΑ, σε σκηνοθεσία Ζυλ Ντασέν με τη Μελίνα Μερκούρη, για την οποία κέρδισε υποψηφιότητα για Βραβείο Τόνυ. Το 1972 συγκροτεί δικό του θίασο, ανεβάζει το Τάνγκο του Σλάβομιρ Μρόζεκ, και το 1974 δημιουργεί το θέατρο ΚΑΠΠΑ. Το 1992 έκανε την τελευταία εμφάνισή του στο θέατρο με τον Φιλοκτήτη του Σοφοκλή, στην Επίδαυρο. Το 1993 έγινε Πρόεδρος του ΔΣ του Εθνικού Θεάτρου και το 1994 Καλλιτεχνικός διευθυντής. Ίδρυσε την Πειραματική Σκηνή και το Εργαστήρι Ηθοποιών και έθεσε σε μόνιμη λειτουργία την Παιδική Σκηνή. Στις καινοτομίες του καταγράφηκε η τεράστια επιτυχία του μιούζικαλ Βίρα τις άγκυρες των Ρέππα-Παπαθανασίου, σε σκηνοθεσία Σταμάτη Φασουλή, ως το πρώτο μουσικό έργο στην ιστορία του Εθνικού Θεάτρου.

Στον κινηματογράφο διακρίθηκε σε ρόλους ζεν-πρεμιέ και πρωταγωνίστησε σε κοινωνικά δράματα όπως Οργή, Ο κατήφορος, Ορατότης μηδέν, καθώς και σε πολεμικά όπως Το χώμα βάφτηκε κόκκινο, ενώ δεν έλειψε και η παρουσία του σε ξενόγλωσσες ταινίες. Στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης πήρε δύο φορές το βραβείο Α΄ ανδρικού ρόλου για τις ταινίες Αδίστακτοι (1965) και Ο Αστραπόγιαννος (1970). Η τελευταία του κινηματογραφική παρουσία ήταν στην ταινία Το φράγμα (1982). Στην τηλεόραση πρωταγωνίστησε στη σειρά Το 13ο κιβώτιο στον ΑΝΤ1.

Σύζυγός του ήταν η Μελίτα Κουτσογιάννη-Κούρκουλου, βοηθός σκηνοθέτη, με την οποία δημιούργησαν μαζί το Θέατρο ΚΑΠΠΑ. Γνωρίστηκαν σε ένα πάρτι στις αρχές της δεκαετίας του '60. Ο έρωτας ήρθε αργότερα, όταν η γοητευτική κοπέλα χτύπησε την πόρτα του στο καμαρίνι του θεάτρου ΡΕΞ για να τον συγχαρεί για την ερμηνεία του στην παράσταση Η γειτονιά των αγγέλων όπου έπαιζε με την Τζένη Καρέζη. Παντρεύτηκαν το 1966 και απέκτησαν δύο παιδιά, τον Άλκη Κούρκουλο και την Μελίτα Κούρκουλου-Κυριακοπούλου.

Το 1986 γνωρίστηκε με τη Μαριάννα Λάτση στο Αρχαίο Θέατρο της Επιδαύρου. Ο ίδιος περιέγραψε την πρώτη εκείνη στιγμή λέγοντας: «Κάνω έτσι και παγώνω... Ξαφνικά βλέπω ένα πλάσμα να ανεβαίνει τις κερκίδες και αυτό ήταν». Εκείνη την εποχή η Μαριάννα ήταν παντρεμένη με τον δήμαρχο Βουλιαγμένης Γρηγόρη Κασιδόκωστα, με τον οποίο είχε αποκτήσει έναν γιο, τον Πάρη· το διαζύγιό τους βγήκε το 1987. Παράλληλα, ο Νίκος Κούρκουλος ζήτησε διαζύγιο από τη Μελίτα, με την οποία διατήρησαν άψογη σχέση αγάπης και σεβασμού. Παντρεύτηκαν το 2003 και απέκτησαν δύο παιδιά, την Εριέττα Κούρκουλου-Λάτση (1993) και τον Φίλιππο Κούρκουλο-Λάτση (1998).

Το 2001 διαγνώστηκε με καρκίνο στο ρινοφάρυγγα. Παρά τα προβλήματα υγείας συνέχιζε να αγωνίζεται για το Εθνικό Θέατρο. Απεβίωσε στις 30 Ιανουαρίου 2007, σε ηλικία 73 ετών, και κηδεύτηκε στο νεκροταφείο Ζωγράφου, στη γειτονιά όπου μεγάλωσε.